In het maartnummer

2014-1Vakbondsbestuurders steken geld in eigen zak
Vakbondsbestuurders dienen geld dat ze krijgen voor het bijwonen van vergaderingen in commissies en besturen, de zogenaamde vacatiegelden, af te dragen aan de bond. Bij Abvakabo FNV zijn er echter vakbondsbestuurders die dat geld in eigen zak steken. Daardoor loopt de bond enkele miljoenen mis, zo blijkt uit onderzoek uit 2010. Bovendien vragen deze bestuurders geld aan adviesbureaus om hun opdrachten te bezorgen. Volgens Lex Veldhuizen, die tot aan zijn pensioen 32 jaar bij de bond heeft gewerkt, is dat onderzoek in de doofpot gestopt en gaan deze praktijken nog altijd door.

Stelsel arbeidsverhoudingen niet van invloed op economische prestaties
Wanneer het economisch goed gaat, hebben we dat volgens velen te danken aan ons poldermodel. Maar als het economisch tij tegen zit, barst de kritiek los. Dan staat dat model snelle ingrepen in de weg. Hoogleraar arbeidsverhoudingen Paul de Beer betoogt echter dat het stelsel van arbeidsverhoudingen geen invloed heeft de op economische prestaties van een land.

Kwaliteit medezeggenschap in gevaar
De scholing van ondernemingsraden loopt hard terug. In 2013 hebben scholingsinstituten hun omzet met zo’n 35% terug zien lopen. Daardoor komt de kwaliteit van de medezeggenschap in gevaar, vinden adviseur medezeggenschap Hans Hubregtse van FNV Bondgenoten en trainer Simone van Houten van FNV Formaat. Zij hebben een enquête onder ondernemingsraden gehouden om te vragen waarom zij minder scholing volgen. De crisis wordt het meest genoemd, maar het wegvallen van de GBIO-subsidie is ook een belangrijke oorzaak.

Klassieke scholing belemmert medezeggenschap
Dat ondernemingsraden veel minder op cursus gaan, is niet alleen de schuld vah de crisis of het wegvallen van de GBIO-subsidie. De scholingsinstituten zijn er zelf ook debet aan, menen SER-Kroonlid Aukje Nauta en adjunct-directeur Ingrid van Tienen van Ormit. Ondernemingsraden zitten namelijk helemaal niet meer te wachten op meerdaagse klassikale scholing. In plaats daarvan willen ze ondersteund worden bij het leren op de werkvloer.

Het belang van Brussel
Op 22 mei wordt er in Nederland gestemd voor het Europees Parlement. Die verkiezingen zijn belangrijk, vinden Marjolijn Bulk van de vakcentrale FNV en Sascha Meijer van FNV Bondgenoten. Europa bemoeit zich in toenemende mate met arbeidsverhoudingen en arbeidsvoorwaarden in de afzonderlijke lidstaten. Daarbij wordt vooral een neoliberale koers gevaren. Het EP kan daar invloed op uitoefenen en zorgen dat er weer geïnvesteerd wordt in mensen.

Interne en externe flexibiliteit geen communicerende vaten
Vaak wordt verondersteld dat bedrijven minder gebruik zullen maken van het inhuren van externe flexibele medewerkers als de werknemers in vaste dienst bereid zijn zich wat flexibeler op te stellen. In de bouw blijkt die stelling niet op te gaan, constateert Wilco Brinkman van A-Advies naar aanleiding van een onderzoek dat hij in die sector heeft uitgevoerd.

Alternatief voor Vakbond moet niet klagen
In het vorige nummer van Zeggenschap deed Judith de groot van het Alternatief voor Vakbond haar beklag over het feit dat het voor buitenstaanders vrijwel onmogelijk is om een plaats aan de overlegtafel te bemachtigen. Jurist Harry van Drongelen van de Universiteit Tilburg vindt dat onterecht. Hij vraagt zich af of het AVV überhaupt wel in aanmerking komt om CAO’s af te sluiten, omdat het geen zuivere werknemers vereniging is.

Luisteren naar collega’s
Het doel van de vernieuwing van de FNV is om zichtbaarder te zijn op de werkvloer, zodat werknemers sneller lid zullen worden van een vakbond. Dat heeft echter ook gevolgen voor de ogen en oren van de bonden binnen bedrijven: de kaderleden. Zij zullen zich volgens opleider en adviseur kaderopbouw Jeroen van Staveren van FNV Bondgenoten anders moeten opstellen. In plaats van met pasklare voorgekookte vakbondsoplossingen te komen, zullen ze vooral moeten leren luisteren naar hun collega’s. Van daaruit kan een gezamenlijk perspectief worden ontwikkeld.

Recessie staat samenwerking in de weg
Op de Wetenschapsdag van AWVN in december 2013 stond het draagvlak van de CAO centraal. Alle initiatieven om werknemers meer bij de CAO te betrekken worden volgens emeritus hoogleraar Sociale Innovatie Frank Pot echter gedwarsboomd door de crisis. Immers, als het economisch slecht gaat wint het conflictmodel het van het harmoniemodel. Terwijl samenwerking toch de basis is om productiever te worden.

Schijnconstructies in het internationale wegtransport
De transportsector maakt steeds vaker gebruik van allerlei schijnconstructies. Onderzoeker Jan Cremers van AIAS constateert dat chauffeurs onder druk worden gezet in dienst te treden van postbusfirma’s in Cyprus, om de kosten te drukken. Vakbonden ageren hier tegen. De constructies bestrijden is echter lastig, omdat per geval een juridisch gevecht moet worden geleverd.

Arbeidsverhoudingen in het digitale tijdperk
Wat zou er gebeuren als de vormgevers van de arbeidsverhoudingen meer gebruik zouden maken van alle digitale mogelijkheden? Directeur Jeroen Pepers van A+O fonds Gemeenten en Henk Strating van HS Arbeidsvoorwaarden zijn op zoek gegaan naar het antwoord. Zij denken dat het tot ingrijpende wijzigingen zal leiden, waar bedrijven, werknemers en vakbonden van kunnen profiteren.

Naast deze artikelen zijn er de rubrieken van onze vaste medewerkers.

Meer lezen? Neem dan nu een abonnement, of vraag een proefnummer aan.