In het juninummer

Torn niet aan algemeen verbindend verklaren
In het recente verleden hebben VVD en D66 regelmatig het algemeen verbindend verklaren van CAO’s ter discussie gesteld. Vakbonden en werkgevers roepen hen op dit instrument bij de onderhandelingen over een nieuw regeerakkoord intact te laten. Volgens Saskia Boumans (FNV), Laurens Harteveld (AWVN) en Michel Donners (CNV Vakmensen) komen anders goede CAO-afspraken over lonen, duurzaamheid en innovatie onder druk ter staan.

De moeizame jacht op CAO-ontduikers
In het sociaal akkoord van april 2013 spraken vakbonden, werkgevers en overheid af extra aandacht te besteden aan de CAO-naleving. Hoewel de Inspectie SZW voor de periode 2014-2018 tijdelijk extra middelen kreeg, is het heel lastig ontduikers aan te pakken. Dat constateert onderzoeker Jan Cremers van de Tilburg Law School naar aanleiding van het bestuderen van 27 afgeronde nalevingsdossiers.

Creëer werkzekerheid voor flexwerker
Sinds 2004 is de flexibele schil hard gegroeid, en naar het zich laat aanzien zal dit alleen nog maar toenemen. Een groot deel van de flexwerkers heeft echter niet altijd werk en kan moeilijk rondkomen. Daarom moeten beleidsmakers proberen meer werkzekerheid voor die flexwerker te creëren, vinden arbeidsmarktonderzoeker Douwe Grijpstra van Panteia en Kees van Uitert van UWV.

Weinig vooruitgang in werking Europese OR
De eerste Europese ondernemingsraden dateren van 1994. Vijftien jaar later werd de regelgeving aangepast om meer en betere EOR’en te creëren. In 2016 zou de Europese Commissie dat evalueren. Omdat dit op zich laat wachten, heeft het Europees Vakbondsinstituut alvast gekeken of de aanpassingen zijn geslaagd. Dat valt tegen, constateert onderzoeker Stan De Spiegelaere. Er blijkt weinig vooruitgang te zijn.

En als ik voorzitter was?
De vakbeweging heeft de laatste decennia veel leden verloren en aan macht ingeboet. Is dat tij te keren? Redacteur Menno Tamminga van NRC Handelsblad heeft daar wel wat ideeën over, zo laat hij zien in zijn recent verschenen boek ‘De vuist van de vakbond’. De FNV moet leden voordelen bieden, zich niet alleen op werknemers met een vaste baan richten, openstaan voor nieuwe initiatieven van onderop en beseffen dat er meer is dan loon alleen.

De wetgever is aan zet
Hoewel er kleine stapjes worden gezet om iets te doen aan onderbetaling van zelfstandigen, blijft het pleisters plakken zolang de wetgever zzp’ers niet als werkende maar als ondernemer beschouwt. Het is hoog tijd dat een nieuw kabinet dit nu eens goed gaat regelen, vinden ontwikkelaar nieuwe arbeidsverhoudingen Huub de Graaff en CAO-recht deskundige Esther Koot-van der Putte

Overlegmodel piept en kraakt
De polder en het arbeidsvoorwaardenoverleg staan steeds meer onder druk. Partijen graven zich in en het lijkt er op dat zij elkaar steeds minder begrijpen. Als het zo doorgaat loopt de polder vanzelf onder, vreest arbeidsvoorwaardenadviseur Fedde Monsma. Hij bepleit radicale vernieuwing: minder dogma’s, een andere manier van onderhandelen, en niet meer denken in tegenstelling maar in verbinding.

Iedereen moet meetellen
Nu er druk wordt nagedacht over de vorming van een nieuw kabinet en de toekomst van Nederland, roept het SER Jongerenplatform beleidsmakers op te werken aan een maatschappij die tegenstellingen overbrugt in plaats van uitvergroot. Daartoe doen de jongeren enkele voorstellen op het gebied van leren, werken en samenleven.

Stop met het blindstaren op het soort arbeidscontract
In het huidige maatschappelijke debat over flexibilisering van arbeid ligt een focus op de contractvorm, flex of vast, voor de hand. Ook is dit onderscheid makkelijk voor wet- en regelgeving, CAO’s en HR-beleid. Volgens onderzoeksadviseur Corina Hendriks van het CAOP doet deze focus echter geen recht meer aan de realiteit van de steeds diverser wordende arbeidsmarkt. Het debat wint aan kracht als niet de contractvorm, maar de werkende het uitgangspunt is.

Neem de tussenbaan serieus
Al enkele jaren wordt er nagedacht over arbeidscontracten voor een aantal jaar, met de garantie van scholing om daarna elders werk te kunnen vinden. Deze zogeheten tussenbaan is nu ook daadwerkelijk in de CAO voor de supermarkten opgenomen. De kritiek was niet mals. Henk Strating van HS Arbeidsvoorwaarden vindt dat onterecht. De tussenbaan vergroot de kans op werkzekerheid aanzienlijk.

 

Naast deze artikelen zijn er rubrieken van Paul de Beer, Fabian Dekker, Maarten van Klaveren, Kea Tijdens, Ronald de Leij, Marat, Marc van der Meer, Henk Strating en Sjaak van der Velden. Martien Bos is de vaste illustrator. Lees hier wat ze doen en waar ze over schrijven.

Meer lezen? Neem dan nu een abonnement, of vraag een proefnummer aan.